Američki predsjednik Donald Tramp saopštio je na svojoj društvenoj mreži Truth Social da je stupio na snagu „kompletan i potpuni prekid vatre“ između Irana i Izraela, nakon dvonedjeljne eskalacije sukoba koja je prijetila da uvuče cijeli Bliski istok u direktan rat.
„PREKID VATRE JE NA SNAZI. MOLIM VAS, NE KRŠITE GA!“, poručio je Tramp u objavi, upozoravajući obje strane da se pridržavaju dogovora koji je, prema njegovim riječima, postignut zahvaljujući „odlučnom i patriotskom angažmanu Sjedinjenih Američkih Država“.
Nekoliko sati prije objave na Truth Social, iranska državna televizija Press TV prenijela je vijest da je primirje između Irana i Izraela dogovoreno i da je počelo da važi. Primjetno je, međutim, da iranske vlasti u svojim saopštenjima uslovljavaju primirje prekidom ofanzivnih dejstava Izraela, što implicira mogućnost ponovne eskalacije ukoliko do njih dođe.
Prema detaljima koje je iznio sam Tramp, primirje je koncipirano u dvije faze. Iran obustavlja napade u prvoj dvanaestočasovnoj fazi, nakon čega Izrael ima obavezu da učini isto u drugoj fazi. Ako se obje strane uzdrže u tih 24 sata, rat se formalno smatra završenim.
Uporedo, nekoliko sati ranije Iran je, kao dio operacije „Blagoslov pobjede“, napao američku bazu Al Udeid u Kataru, što je predstavljalo direktnu poruku Vašingtonu da, iako inicira primirje, ne može ostati van linije fronta.
Zvanični Tel Aviv se nije zvanično oglasio povodom primirja. Iranski portparoli takođe izbjegavaju direktnu potvrdu, izuzev medijskih natpisa. Mnogi svjetski mediji poput The Guardian, India Times i The Times već otvoreno dovode u pitanje trajnost i iskrenost obostranih namjera, ocjenjujući da je primirje više medijska konstrukcija nego realna politička realnost na terenu.
U međuvremenu, Rusija, Kina i Turska pozvale su na održiv mir i momentalno povlačenje svih stranih snaga sa teritorija Sirije i Iraka. Savjet bezbjednosti UN zakazao je hitan sastanak kako bi se razmotrila situacija i eventualno formirala mirovna posmatračka misija.
Iako primirje formalno postoji, na terenu je situacija i dalje zapaljiva. Iran i Izrael nastavljaju sa teškim optužbama jedan na račun drugog, a na društvenim mrežama kruži snimak u kojem iranski general upozorava da će „bilo kakvo izdajstvo unutar primirja biti dočekano raketom, a ne saopštenjem“.
Ukoliko se tokom naredna 24 sata ne zabilježe ozbiljniji incidenti, ovaj kratkotrajni prekid vatre mogao bi predstavljati osnov za budući mirovni proces.
