Ruske snage pojačale su pritisak na više pravaca u Donbasu i Harkovskoj oblasti, dok Moskva tvrdi da je kod Dobropolja zatvoren obruč oko dijela ukrajinskih jedinica i da je slična situacija stvorena na sjeveroistoku Harkovske oblasti. Kijev, međutim, odbacuje tvrdnje o potpunom okruženju, a dostupni podaci sa terena ukazuju da se žestoka borba prije svega vodi za kontrolu komunikacija, puteva snabdijevanja i zona dejstva bespilotnih letjelica.

Ministarstvo odbrane Rusije saopštilo je da su jedinice grupe snaga „Centar” završile okruživanje, kako Moskva navodi, važnog ukrajinskog odbrambenog čvorišta kod Dobropolja i nastavile napredovanje prema Aleksandrovki. Prema ruskim navodima, u zoni okruživanja nalaze se djelovi 4. i 15. brigade Nacionalne garde Ukrajine i 425. jurišnog puka „Skala”.

Ruski izvori tvrde da se ne radi o klasičnom obruču sa neprekidnom pješadijskom linijom oko ukrajinskih položaja, već o takozvanom operativnom okruženju, u kojem su glavni pravci snabdijevanja pod vatrenom kontrolom artiljerije i dronova.

Ratni izvještač „Komsomoljske pravde” Aleksandar Koc navodi da upravo bespilotne letjelice, artiljerija i neprekidno izviđanje danas preuzimaju ulogu koju je u ranijim ratovima imala fizička linija opkoljavanja.

„Pješadijske linije oko grada nema, a u ovom ratu kod takvih ’kotlova’ nema je ni. Čvrsti zid zamjenjuju dronovi, artiljerija i oči izviđanja koje rade 24 časa dnevno”, navodi Koc.

Borba za puteve ka Kramatorsku

Značaj Dobropolja daleko prevazilazi sam grad. Riječ je o rudarskom i industrijskom području sa razvijenom putnom mrežom, koje predstavlja jednu od komunikacionih tačaka prema Kramatorsku i široj aglomeraciji Slavjansk–Kramatorsk–Družkovka.

Upravo zato ruska komanda nastoji da dejstvom sa južnog i jugozapadnog pravca ugrozi ukrajinsku logistiku i otvori prostor za dalje napredovanje ka sjeveru Donbasa.

Prema ruskim izvorima, posebno važnu ulogu imaju putevi zapadno od Dobropolja, koji su posljednjih dana izloženi intenzivnom dejstvu bespilotnih letjelica. Moskva tvrdi da je time snabdijevanje ukrajinskih jedinica znatno otežano.

Međutim, ukrajinska strana iznosi potpuno drugačiju sliku. Prvi korpus Nacionalne garde „Azov” saopštio je 23. septembra da su ukrajinske snage spriječile ruske jedinice da izađu na ključne logističke pravce i tako stvore uslove za operativno okruženje Družkovke i napad ka Dobropolju. U toj operaciji, prema Kijevu, učestvovali su i pripadnici 425. jurišnog puka „Skala” – jedinice za koju Moskva tvrdi da je dijelom blokirana u oblasti Dobropolja.

Takva potpuno suprotstavljena saopštenja pokazuju koliko je u ovom trenutku teško precizno utvrditi liniju kontrole na tom dijelu fronta.

Spor oko „kotla”

Američki Institut za proučavanje rata (ISW) u izvještaju od 24. septembra navodi da nije našao vizuelne dokaze koji bi potvrdili rusku tvrdnju o potpunom okruženju Dobropolja. Prema njihovoj procjeni, najbliže potvrđene ruske pozicije nalazile su se više kilometara od jugoistočnog oboda grada, iako su zabilježena dejstva i infiltracija manjih ruskih grupa istočno i sjeveroistočno od tog područja.

Zanimljivo je da i pojedini ruski vojni izvori termin „okruženje” koriste u širem smislu – kao vatrenu kontrolu puteva snabdijevanja, a ne kao neprekinut prsten ruskih jedinica oko grada.

To, međutim, ne umanjuje značaj borbe za logistiku. U savremenom ratu, u kojem bespilotne letjelice mogu da nadziru desetine kilometara iza prve linije, put koji se nalazi pod stalnim osmatranjem i vatrenim dejstvom može praktično postati neupotrebljiv i bez fizičkog prisustva protivničke pješadije.

Pritisak i u Harkovskoj oblasti

Istovremeno, ruski izvori tvrde da je sličan operativni „džep” stvoren i u Harkovskoj oblasti, između pravaca Volčanska i Velikog Burluka.

Moskva navodi da se na tom prostoru nalaze ukrajinske jedinice čije su kopnene komunikacije ograničene i da snabdijevanje na pojedinim sektorima zavisi od bespilotnih transportnih platformi i teških heksakoptera.

Ruski mediji pišu i da je glavnokomandujući Oružanih snaga Ukrajine general-major Mihailo Drapati posjetio Harkov kako bi sa komandantima razmotrio situaciju, ali za taj konkretan navod za sada nema nezavisne potvrde. Drapati je na mjesto glavnokomandujućeg postavljen u julu ove godine.

I na ovom pravcu procjene zaraćenih strana se drastično razlikuju. Rusko Ministarstvo odbrane tvrdi da njegove jedinice postepeno sužavaju prostor pod kontrolom ukrajinskih snaga sjeveroistočno od Harkova, dok ISW navodi da do 24. septembra nije vidio dokaze koji bi potvrdili postojanje potpunog okruženja. Prema istom izvoru, ruske snage jesu nastavile ofanzivne operacije na pravcu Velikog Burluka, ali tog dana nije bilo potvrđenog značajnijeg pomjeranja linije fronta.

Dronovi mijenjaju sam pojam okruženja

Borbe kod Dobropolja i na sjeveroistoku Harkovske oblasti istovremeno pokazuju koliko je masovna upotreba bespilotnih letjelica promijenila klasične predstave o opkoljavanju.

Vojske više ne moraju uvijek da zatvore neprekinut pješadijski prsten oko protivnika. Dovoljno je da putevi snabdijevanja, evakuacije i dovođenja rezervi budu pod stalnim izviđanjem i vatrenom kontrolom, čime se jedinice unutar takvog prostora dovode u sve teži položaj.

Upravo zbog toga će ishod sadašnjih borbi zavisiti ne samo od toga ko kontroliše pojedina naselja već i od sposobnosti obje strane da sačuvaju logistiku, dopreme rezerve i zaštite komunikacije od dronova.

Za ruske snage ključno pitanje biće da li sadašnji pritisak mogu da pretvore u trajno teritorijalno napredovanje prema Družkovki, Kramatorsku i Slavjansku. Za ukrajinsku komandu, zadatak je da spriječi presijecanje puteva koji povezuju taj odbrambeni pojas sa pozadinom.

Zbog toga se borba za Dobropolje, bez obzira na spor oko toga da li je „obruč” zaista zatvoren, pretvara u jednu od važnijih bitaka za komunikacije na sjevernom dijelu donbaskog fronta.