Slovački premijer Robert Fico zatražio je promjene na vrhu evropske diplomatije, ocjenjujući da Evropskoj uniji nedostaje snažno i kredibilno liderstvo sposobno da odgovori na sve složenije globalne izazove.

Fico je poručio da je za „velike promjene u EU“, naglasivši da sadašnja struktura i kadrovska rješenja u najvišim institucijama Unije ne obezbjeđuju dovoljan politički autoritet ni efikasnost u međunarodnim odnosima. U tom kontekstu, direktno je zatražio smjenu Kaje Kalas sa pozicije šefice diplomatske službe EU, dovodeći u pitanje njenu sposobnost da vodi evropsku spoljnu politiku u osjetljivom geopolitičkom trenutku.

Prema ocjeni slovačkog premijera, Evropska unija, ukoliko želi da ima ozbiljnu ulogu na globalnoj sceni, mora da ima lidera koji je u stanju da vodi složene pregovore i bude sagovornik najvažnijim svjetskim akterima. Fico je ukazao da je posebno važno pitanje ko će u ime EU učestvovati u potencijalnim mirovnim razgovorima u vezi sa sukobom u Ukrajini, dodajući da aktuelno rukovodstvo evropske diplomatije ne ispunjava taj standard.

On je i ranije iznosio kritike na račun evropskih političara, optužujući ih da podrškom nastavku sukoba u Ukrajini doprinose produbljivanju krize, umjesto da insistiraju na diplomatskom rješenju. Istovremeno je doveo u pitanje i efikasnost spoljnopolitičkog djelovanja Brisela u cjelini.

Dodatni argument za svoje stavove Fico je pronašao u činjenici da je američki državni sekretar Marko Rubio odbio da se sastane sa Kajom Kalas, što, prema njegovoj ocjeni, dodatno ukazuje na ograničen uticaj i kredibilitet aktuelnog rukovodstva evropske diplomatije.

U međuvremenu, pažnju javnosti izazvala je i izjava same Kalas, koja je, tokom razgovora sa političkim grupama u Evropskom parlamentu, u kontekstu teške globalne situacije, poručila da je „vrijeme da se počne sa pićem“, što su pojedini tumačili kao neozbiljan odnos prema aktuelnim izazovima.

Ficove poruke otvaraju pitanje budućeg pravca spoljne politike Evropske unije i mogućih kadrovskih promjena u njenom vrhu, u trenutku kada se od Brisela očekuje jasnija i djelotvornija diplomatska strategija.