Američka vojna operacija u Venecueli, koja je rezultirala hapšenjem predsjednika Nikolasa Madura, imala je širi geopolitički cilj od same smjene režima u Karakasu – da pošalje jasnu poruku Pekingu da se ne miješa u zapadnu hemisferu, ocjenjuju analitičari koje citira Rojters.

Prema navodima američkih zvaničnika, akcije predsjednika Donalda Trampa protiv Madura djelimično su bile usmjerene na obuzdavanje kineskih ambicija u Latinskoj Americi. Jedan izvor je naveo da su „prošli dani“ kada je Peking Venecueli obezbjeđivao kredite i finansijsku podršku u zamjenu za povoljne cijene nafte.

Analitičari smatraju da je otmica venecuelanskog predsjednika pokazala ograničenu sposobnost Kine da utiče na događaje u Americi. Taj potez, prema njihovoj ocjeni, razotkrio je jaz između „kineske retorike o statusu velike sile i njenog stvarnog uticaja“ u zapadnoj hemisferi. Kako je ocijenio Krejg Singlton iz tink-tenka Fondacija za odbranu demokratija, Peking može diplomatski da protestuje, ali ne i da zaštiti svoje partnere ako Vašington odluči da primijeni direktan pritisak.

Rojters podsjeća da se Maduro samo nekoliko sati prije hapšenja u Karakasu sastao sa specijalnim izaslanikom Kine za Latinsku Ameriku, Ćiu Sjaoćijem. Sastanak je prenošen uživo, dok su se Sjedinjene Države tajno pripremale za operaciju, što, prema riječima jednog američkog zvaničnika, ukazuje da je Peking bio zatečen nespreman.

Ipak, pojedini analitičari upozoravaju da bi dugotrajnija američka vojna intervencija ili pogoršanje bezbjednosne situacije u Venecueli mogli da stvore prostor za novo angažovanje Kine. Prema riječima Danijela Rasela, bivšeg visokog zvaničnika Stejt departmenta, oštar zaokret SAD ka „logici sfera uticaja“, sa fokusom na zapadnu hemisferu, mogao bi indirektno da ide u prilog Pekingu. On je dodao da Kina želi da Vašington prizna Aziju kao kinesku sferu uticaja i da se nada da će SAD biti uvučene u krizu u Venecueli.

Sjedinjene Države su 3. januara pokrenule operaciju „Apsolutna riješenost“, usmjerenu na Karakas, tokom koje su američke specijalne snage zarobile Madura i njegovu suprugu. Vašington je venecuelanskog lidera optužio za saradnju sa trgovcima drogom, nakon čega je izveden pred sud u SAD. Rusija je osudila američku intervenciju, dok je Kina odbacila, kako je navela, „jednostrane, nezakonite i agresivne“ poteze Sjedinjenih Država.

„Kina i zemlje Latinske Amerike i Kariba održavaju prijateljske razmjene i saradnju. Bez obzira na dalji razvoj situacije, ostaćemo prijatelji i partneri“, izjavio je portparol kineske ambasade u Vašingtonu Liu Pengju za Rojters.