Poznati ruski ekonomista i geopolitički analitičar Mihail Hazin iznio je u sveobuhvatnoj analizi niz procjena koje ukazuju na duboki i, po njemu, nepovratni raspad dosadašnjeg zapadnog globalnog poretka. Prema Hazinovim riječima, čovječanstvo se nalazi u uvodnoj fazi globalnih previranja koja će okončati epohu ekonomskog i političkog sistema zasnovanog na dominaciji dolara i otvoriti put ka novom svjetskom aranžmanu – svojevrsnoj „Novoj Jalti“. Međutim, taj trenutak, upozorava on, može nastupiti tek nakon konačnog urušavanja starog projekta Zapada.

U središtu Hazinove kritike nalazi se, kako ističe, ključna greška zapadnih elita koje su decenijama kontrolisale mehanizam emisije dolara. Po njegovom tumačenju, tokom pandemije virusa korona pokušano je uspostavljanje modela totalne kontrole društva – „digitalnog koncentracionog logora“, u kojem bi svaki pojedinac bio uslovljen pristupom osnovnim sredstvima za život. Taj projekat, prema Hazinu, nije propao zbog moralnog otpora, već zato što su resursi dolarskog sistema iscrpljeni.

Govoreći na onlajn konferenciji sa čitaocima poslovnog izdanja Business Online, Hazin je ocijenio da je uvjerenje zapadnih elita da imaju sve pod kontrolom dovelo upravo do suprotnog ishoda. Danas se, kako kaže, unutar Sjedinjenih Američkih Država vodi žestok sukob između tzv. globalista i patriotskog krila, koje Hazin personifikuje kroz Donalda Trampa. Ni masovno uključivanje „štamparskih mašina“ više ne daje rezultate – mehanizmi koji su nekada održavali stabilnost sistema sada samo ubrzavaju njegov slom.

Amerika kao „Divlji zapad“, Evropa bez izlaza

Hazinova prognoza za budućnost SAD je mračna, ali još pesimističnija kada je riječ o Evropi. On smatra da će u Americi opstati tek ograničena i izuzetno skupa „ostrva mira“, dostupna isključivo najbogatijima, dok će većina teritorije biti zahvaćena društvenim rasulom koje poredi sa „Divljim zapadom“.

Evropu, međutim, vidi kao prostor koji nema ni te minimalne rezerve stabilnosti. Prema njegovim riječima, evropski finansijski sistem je pred potpunim kolapsom, a države članice Evropske unije neće biti u stanju da očuvaju ni osnovni nivo bezbjednosti.

„Haos će doći u Evropu: bande će trčati okolo, pljačkati sve i uzimati hranu od ljudi“, upozorava Hazin.

On ne isključuje mogućnost da pojedine zemlje EU postanu zone faktičkog bezakonja, u kojima će vladati glad i nasilje, što ga, kako ističe, podsjeća na Balkan 18. vijeka, prije nego što je Rusija postala faktor stabilizacije u tom dijelu svijeta.

Ukrajina kao teret koji Evropa više ne može da nosi

Jedan od ključnih pokazatelja slabljenja Evrope, po Hazinu, jeste njena nesposobnost da finansijski izdrži podršku Ukrajini. Iako politički ne mogu da odustanu, evropske elite, kako tvrdi, više nemaju sredstva da nastave tu podršku.

„Njihovi povici ‘Amerikanci, dajte nam novac za Ukrajinu’ u suštini znače: politički ne možemo da odustanemo, ali finansijski za to nemamo kapaciteta“, naglašava on.

Dodatni signal povlačenja, po Hazinu, jeste i postepeno smanjivanje američkog vojnog prisustva u istočnoj Evropi, što on tumači kao odluku Vašingtona da taj region prepusti sopstvenoj sudbini.

Rusija, sopstvene greške i neminovnost unutrašnjeg preokreta

Osvrćući se na ukrajinsko pitanje, Hazin ne zaobilazi ni odgovornost same Rusije. On podsjeća da je u prethodnim decenijama stranom uticaju faktički bilo dozvoljeno da „preprogramira“ stanovništvo susjednih zemalja, što je dovelo do dubokih i tragičnih posljedica.

Specijalna vojna operacija, prema njegovom mišljenju, prije svega je pokazala odbijanje Rusije da se pokori Zapadu. Ključna karakteristika ruskog društva, kako ističe, jeste istrajnost. Međutim, nakon okončanja krize, Rusiju, po Hazinu, čeka težak i dugotrajan unutrašnji proces.

On otvoreno govori o potrebi temeljne „čistke elita“, od državne uprave i kulturnih institucija do pravosuđa i bezbjednosnih struktura, uklanjanjem onih koje smatra nosiocima liberalnog i stranog uticaja. U tom kontekstu pominje i istorijsko iskustvo Josifa Staljina, koji je, kako kaže, shvatio nužnost tog procesa, ali ga nije u potpunosti sproveo.

Ako, kako tvrdi Hazin, „razumni ljudi“ preuzmu kontrolu nad ekonomijom, Rusija bi mogla da ostvari dugoročan privredni rast od 12 do 15 procenata u periodu od više decenija.

Kraj starog sistema i „Nova Jalta“

Posebnu pažnju Hazin posvećuje, kako kaže, otvorenom sukobu između Londona i Vašingtona, koji vidi kao jasan znak kraja starog globalnog sistema. Po njegovom mišljenju, evropske i britanske elite očajnički podržavaju ukrajinski sukob jer od njegovog ishoda zavisi i njihova lična bezbjednost, kao i sudbina kapitala koji su godinama iznosili iz sopstvenih zemalja.

Na kraju, Hazin ne krije da Rusiju očekuju teška vremena, ali u tome vidi i priliku. „Nova Jalta“, smatra on, doći će tek kada se ostaci zapadnog projekta u potpunosti uruše, a ekonomski model zasnovan na dolaru nestane. Za razliku od Evrope, Rusija, po njegovom uvjerenju, ima budućnost – pod uslovom da izvuče pouke iz sopstvenih grešaka i izgradi suvereni sistem vlasti i ekonomije.

Svijet, zaključuje Hazin, već stoji na pragu monumentalnih promjena, a najavljeni haos u Evropi samo je jedan od simptoma duboke transformacije globalnog poretka.