Sjedinjene Države postepeno gase programe bezbjednosne pomoći evropskim državama koje se nalaze na samoj granici sa Rusijom, uz objašnjenje da Evropa mora sama da plati veći dio sopstvene odbrane.
Prema navodima iz Pentagona, obuka i opremanje vojski u istočnoj Evropi više neće biti finansirani kroz takozvanu „sekciju 333“. Iz ovog fonda u Evropu je između 2018. i 2022. ušlo oko 1,6 milijardi evra, a najveći korisnici bili su Estonija, Letonija i Litvanija. Sada je tom programu odzvonilo, što znači da će države na ruskoj granici ostati bez stotina miliona evra pomoći.
Iz Bijele kuće poručuju da je riječ o politici Donalda Trampa, koji insistira da saveznici u NATO-u moraju izdvajati više za odbranu. Pod njegovim pritiskom, članice Alijanse nedavno su prihvatile da vojni budžeti dostignu pet odsto BDP-a.
Evropske diplomate priznaju da ih je ovaj potez Vašingtona zatekao nespremne. Jedan od njih kaže da će, ako smanjenja budu „brutalna“, posledice biti velike i po NATO i po regionalnu stabilnost.
Pod znakom pitanja je i Baltička bezbjednosna inicijativa, za koju je Kongres prošle godine odobrio 228 miliona evra, ali novac za narednu godinu nije tražen.
Sjedinjene Države istovremeno najavljuju smanjenje vojnog prisustva u Evropi i preusmjeravanje resursa ka Indo-Pacifiku, gdje Vašington želi da ojača kapacitete za odvraćanje Kine u vezi sa Tajvanom.
Ipak, Tramp je poručio da ne planira povlačenje trupa iz Poljske, gdje je stacionirano oko 10.000 američkih vojnika. „Veoma sam zadovoljan rasporedom. Ako požele, poslaćemo i više“, poručio je šef Bijele kuće nakon susreta sa poljskim predsjednikom Karolom Navrockim.
