Odmah poslije rata, u Jasenovac se vratio Lazar Radovanović, paroh jasenovački. On je od nekoliko preostalih logorskih baraka napravio parohijski dom i stan, a prostoriju koja je ustašama služila kao garaža ili mehaničarska radionica preuredio u privremeni „hram“. Prvi pomen žrtvama jasenovačkog logora desio se na hramovnoj slavi 7. jula 1946. Od ovog momenta, u narednomperiodu na hramovnu slavu, Ivanjdan dolazilo je sve više ljudi, preživjelih logoraša i potomaka žrtava. Oni su vremenom počeli da traže obnovu hrama u Jasenovcu.
I poslije osnivanja Spomen-područja Jasenovac vjernici su se okupljali u Jasenovcu, na otvorenom su služeni pomeni i parastosi, što je bio i svojevrstan protest zbog toga što i hram nije dio spomen-kompleksa, kao što je to bio slučaj u Mauthauzen ili Dahau. Čak i kada je spomenik bio izgrađen, vjernici su palili svjeće na vještačkim humkama, koje su obilježavale mjesta na kojima su se nalazili logorski objekti, i bacali ivanjdanske vjenčiće u bazene u podnožju spomenika.
Obnova hrama u Jasenovcu počela je osvještanjem kamena temeljca na Ivanjdan 1971. Izgradnja je trajala do 1984. kada je, 2. septembra osvještan hram. Osvještanje hrama je služio patrijarh srpski German i tom prilikom izgovorene čuvene riječi „Braćo, da praštamo – moramo, jer je to jevanđelska zapovest, ali da zaboravimo – ne možemo.“
Određivanje datuma pomena i njihove proslave vezuje se upravo za datum obnove jasenovačkog hrama. Spomen Jasenovačkih Novomučenika se u kalendarima pojavio osamdesetih godina 20. veka. Od 2010. godine praznik Svetih Jasenovačkih Novomučenika je obavezujući za čitavu Srpsku Pravoslavnu Crkvu.
Sveti Arhijerejski Sabor SPC je 16. aprila 2010. godine donio odluku da se ubuduće spomen Svetih Novomučenika Jasenovačkih proslavlja 31. avgusta po julijanskom, odnosno 13. septembra po gregorijanskom kalendaru.
